Cơ hội thuê căn hộ trực tiếp tại Thụy Điển: Nơi chờ 28 năm, nơi sẵn sàng bàn giao ngay

Báo cáo mới nhất từ Public Housing Sweden, tổ chức đại diện cho các công ty nhà ở công cộng, đã chỉ ra một bức tranh tương phản về thị trường nhà ở tại Thụy Điển. Trong khi nhiều nơi rơi vào tình trạng “thiếu hụt nhà ở trầm trọng”, một số khu vực khác lại ghi nhận số lượng căn hộ trống ngày càng tăng.

Theo khảo sát từ 200 doanh nghiệp nhà ở, số lượng căn hộ để trống đã tăng gần gấp đôi trong năm qua. Hơn một nửa số công ty cho biết họ có những căn hộ đủ điều kiện cho thuê nhưng đã bỏ trống hơn ba tháng.

Sự khác biệt giữa thuê trực tiếp và thuê lại

Thị trường Thụy Điển chia làm hai loại hình thuê căn hộ chính: thuê trực tiếp (first-hand) và thuê lại (second-hand).

• Thuê trực tiếp: Người thuê ký hợp đồng trực tiếp với chủ sở hữu (có thể là chính quyền địa phương hoặc đại lý cho thuê). Các căn hộ này chịu sự kiểm soát giá thuê của nhà nước để đảm bảo mức phí hợp lý.
• Thuê lại: Hình thức thuê từ một cá nhân khác đang thuê căn hộ đó hoặc chủ sở hữu căn hộ trong một hiệp hội nhà ở.

Điểm mấu chốt của hình thức thuê trực tiếp là hệ thống xếp hàng. Người dân đăng ký, tích lũy điểm theo thời gian và chờ đợi đến lượt. Tại các thành phố lớn, thời gian chờ đợi có thể kéo dài hàng năm, thậm chí hàng thập kỷ.

Tìm căn hộ ở đâu dễ dàng nhất?

Khoảng 1/3 số công ty trong báo cáo cho biết người thuê có thể tìm được căn hộ trực tiếp trong vòng một năm, chủ yếu tập trung tại các thị trấn nhỏ và vùng nông thôn (nơi thị trấn lớn nhất có dưới 40.000 dân). Đối với các căn hộ xây mới, tỷ lệ này lên tới 50% tại các thị trấn quy mô nhỏ và trung bình.

Ngược lại, tại ba thành phố lớn nhất là Stockholm, Malmö và Gothenburg, tình hình khó khăn hơn nhiều. Chỉ có 1 trong số 7 công ty tại đây có thể cung cấp căn hộ xây mới với thời gian chờ dưới một năm. Đối với các căn hộ cũ, không một công ty nào tại các thành phố lớn có thể đáp ứng thời gian chờ ngắn như vậy.

“Nhu cầu xây mới là rất lớn, nhưng chi phí xây dựng cao khiến việc tạo ra nhà ở với mức giá thuê hợp lý trở nên bất khả thi. Điều này dẫn đến rủi ro hoạt động xây dựng tiếp tục duy trì ở mức thấp, làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt nguồn cung và kéo dài thời gian xếp hàng tại những khu vực vốn đã khó tìm chỗ ở.”

Báo cáo cảnh báo tình trạng này có thể dẫn đến quá tải chỗ ở, vô gia cư và gây khó khăn chồng chất cho những người đang chật vật tìm nơi an cư.

Nghịch lý thời gian chờ đợi: Từ vài tháng đến gần 3 thập kỷ

Sự chênh lệch về thời gian xếp hàng giữa các vùng là vô cùng lớn. Tại Södermanland, phía nam Stockholm, người dân chỉ mất trung bình 15 tháng để thuê được căn hộ. Tuy nhiên, tại Stockholm, con số này lên tới mức kỷ lục là 337 tháng, tương đương 28 năm.

Dưới đây là thống kê thời gian chờ đợi tại một số khu vực trọng điểm:

• Stockholm: 337 tháng (28 năm)
• Skåne (bao gồm Malmö): 79 tháng (khoảng 6,5 năm)
• Halland: 63 tháng (hơn 5 năm)
• Västra Götaland (bao gồm Gothenburg): 56 tháng (hơn 4,5 năm)

Các khu vực có thời gian chờ ngắn nhất bao gồm Blekinge, Gävleborg (cùng 16 tháng) và Västerbotten (17 tháng). Đặc biệt, có khoảng 50 công ty nhà ở – chiếm 1/4 số đơn vị tham gia khảo sát – cho biết người thuê có thể ký hợp đồng và dọn vào ở ngay lập tức.