Người Thụy Điển bắt đầu chúc mừng Giáng sinh từ khi nào là đúng chuẩn?

Việc quyết định thời điểm nói lời chúc Giáng sinh tại Thụy Điển phụ thuộc vào hai yếu tố chính: ngày tháng trên lịch và đối tượng mà bạn đang giao tiếp.

Thời điểm sớm nhất mà xã hội chấp nhận để nói god jul (Giáng sinh vui vẻ) là sau ngày Chủ nhật đầu tiên của mùa Vọng (năm nay rơi vào ngày 30/11). Tuy nhiên, đối với đa số người Thụy Điển, thời điểm này vẫn được coi là quá sớm, mặc dù họ có thể đã bắt đầu thưởng thức bữa tiệc julbord đầu tiên hoặc ghé thăm các chợ Giáng sinh trong mùa.

Những cột mốc quan trọng trong tháng 12

Vào ngày 10/12 (Nobeldagen), không khí lễ hội vẫn chưa thực sự rõ nét dù chỉ còn cách ngày lễ chính hai tuần. Bước ngoặt thực sự diễn ra vào ngày 13/12, ngày lễ Lucia. Đây là sự kiện mang đậm màu sắc Giáng sinh với những bài hát truyền thống như Staffan var en stalledräng hay Tre pepparkaksgubbar.

Từ sau lễ Lucia, việc gửi lời chúc Giáng sinh sẽ trở nên tự nhiên hơn và không còn gây ngạc nhiên cho người đối diện. Nếu cảm thấy vẫn còn hơi sớm, bạn có thể dùng cụm từ god jul så småningom (Chúc mừng Giáng sinh khi ngày đó đến).

Đối với những người theo phong cách truyền thống nghiêm ngặt, họ thường đợi đến ngày 23/12 – còn gọi là uppesittarkväll (đêm thức chờ) – mới bắt đầu trang hoàng nhà cửa và chúc tụng. Theo cách này, bạn chỉ có khoảng thời gian ngắn từ ngày 24/12 đến sáng 25/12 để nói god jul.

Cách chuyển đổi lời chúc theo thời gian

Sau sáng ngày 25/12, người Thụy Điển sẽ thay đổi cách chào hỏi theo lộ trình sau:

• Từ 25/12 đến 30/12: Sử dụng god fortsättning (nghĩa là chúc những ngày lễ tiếp theo vui vẻ).
• Ngày 30/12 và 31/12: Chuyển sang gott slut (chúc kết thúc năm cũ tốt đẹp).
• Từ giao thừa đến hết ngày 1/1: Chúc gott nytt år (Chúc mừng năm mới).
• Từ sau ngày 1/1 đến 6/1: Quay lại dùng god fortsättning (lúc này mang nghĩa chúc đầu năm mới suôn sẻ) cho đến ngày chính thức kết thúc mùa Giáng sinh.

Quy tắc ứng xử trong giao tiếp thực tế

Yếu tố thứ hai cần lưu ý chính là mối quan hệ và tần suất gặp mặt. Các quy tắc sẽ trở nên linh hoạt hơn đối với những người mà bạn sẽ không gặp lại cho đến sau kỳ nghỉ lễ. Nếu bạn gặp một đồng nghiệp lần cuối vào đầu tháng 12 trước khi họ nghỉ phép, việc chúc god jul là hoàn toàn phù hợp.

Ngược lại, sẽ khá kỳ lạ nếu bạn chúc Giáng sinh mỗi ngày khi gặp đồng nghiệp ở văn phòng hoặc giáo viên của con tại trường xuyên suốt từ đầu tháng 12.

Bạn cũng có thể sử dụng cụm từ god helg (Kỳ nghỉ vui vẻ) thay cho god jul. Đây là cách diễn đạt trung lập đã có từ cuối thế kỷ 19, phù hợp nếu bạn hoặc người đối diện không ăn mừng Giáng sinh. Tuy nhiên, đừng nhầm lẫn với trevlig helg – cụm từ chỉ dùng để chúc cuối tuần vui vẻ thông thường.

Dù những quy tắc ngầm này có vẻ phức tạp, bạn không nên quá lo lắng. Người Thụy Điển thường không khắt khe đến mức cảm thấy bị xúc phạm nếu bạn dùng sai lời chúc. Điều quan trọng là sự chân thành, và việc gửi một lời chào không đúng thời điểm vẫn tốt hơn là giữ im lặng.