Thụy Điển: Hội đồng Pháp chế chỉ trích quy định áp dụng hồi tố trong luật quốc tịch mới

Các quy định mới về quốc tịch của Thụy Điển dự kiến sẽ có hiệu lực vào ngày Quốc khánh (6/6) năm nay. Những thay đổi quan trọng bao gồm kéo dài thời gian cư trú yêu cầu (từ 5 năm lên 8 năm), yêu cầu chứng minh trình độ tiếng Thụy Điển, kiến thức về đời sống xã hội và khả năng tự chủ về tài chính.

Tranh cãi về tính hồi tố đối với hàng trăm nghìn hồ sơ

Đáng chú ý, đối với gần 100.000 người đang chờ xử lý đơn xin nhập tịch, đề xuất hiện tại sẽ áp dụng các quy định mới cho tất cả các đơn từ ngày 6/6 – bao gồm cả những hồ sơ đã nộp trước thời điểm đó. Các luật sư tại Hội đồng Pháp chế (Lagrådet) bày tỏ sự nghi ngại về quyết định áp dụng quy định mới mà không có giai đoạn chuyển tiếp.

Hội đồng Pháp chế cho rằng thời gian chờ đợi trung bình của Cơ quan Di trú hiện nay là 573 ngày, vốn đã là “quá dài”. Việc thiếu các quy định chuyển tiếp có thể làm tổn hại đến “niềm tin vào sự vững chắc của hệ thống pháp luật”.

Hội đồng Pháp chế có nhiệm vụ phân tích các khía cạnh pháp lý của các dự luật trước khi trình Chính phủ. Trong một số trường hợp, cơ quan này có thể đưa ra những chỉ trích gay gắt, thông báo rằng luật dự kiến không thể thi hành, vi phạm hiến pháp hoặc quá mơ hồ để tòa án có thể giải thích.

Cảnh báo về sự xói mòn niềm tin pháp lý

Trong trường hợp này, Hội đồng chỉ trích việc áp dụng hồi tố sẽ khiến những người nộp đơn theo quy định cũ phải đối mặt với các tiêu chuẩn mới khắt khe hơn, vốn không tồn tại vào thời điểm họ nộp hồ sơ.

Sự thiếu hụt giai đoạn chuyển tiếp có thể “làm xói mòn” kỳ vọng chính đáng của người nộp đơn rằng một hồ sơ được nộp hoặc kháng cáo theo một bộ quy tắc nhất định phải được xử lý theo đúng bộ quy tắc đó, gây bất lợi cho người nộp đơn trong quá trình xử lý.

Hội đồng cũng đưa ra khuyến nghị chống lại việc “ban hành quy định đề xuất mà không có các điều khoản chuyển tiếp”. Tuy nhiên, Chính phủ Thụy Điển có quyền bỏ qua lời khuyên của Hội đồng Pháp chế, vì đây là một cơ quan tư vấn thay vì một cơ quan có quyền ra quyết định.

Tóm tắt các thay đổi chính trong đề xuất luật quốc tịch mới:

• Kéo dài thời gian cư trú từ 5 năm lên 8 năm.
• Yêu cầu chứng minh trình độ tiếng Thụy Điển và kiến thức công dân.
• Yêu cầu về khả năng tự túc tài chính.
• Áp dụng cho cả các hồ sơ đang trong quá trình chờ xử lý.