Chính trường Thụy Điển dậy sóng sau “cú đánh úp” của Đảng Dân chủ tại Quốc hội

Đảng Dân chủ Thụy Điển (SD) vừa giành chiến thắng trong một cuộc bỏ phiếu quan trọng bằng cách phá vỡ quy ước “pairing off” truyền thống. Đây là cơ chế mà các đảng đồng ý rút bớt số nghị sĩ tham gia bỏ phiếu để cân bằng với số nghị sĩ phe đối diện vắng mặt do ốm đau hoặc lý do bất khả kháng.

Truyền thông Thụy Điển gọi đây là một vụ kupp – thuật ngữ tương đương với “đảo chính” nhưng mang sắc thái nhẹ nhàng hơn. Vụ việc đã gây ra một cơn địa chấn chính trị với những phản ứng gay gắt từ các bên.

Đảng Dân chủ Thụy Điển: “Hành động cần thiết”

Bà Linda Lindberg, lãnh đạo nhóm nghị sĩ của đảng SD, khẳng định động thái này là cần thiết để ngăn chặn các nghị sĩ độc lập “thích gây hấn” làm đảo lộn hệ thống.

“Người dân đã bỏ phiếu cho đa số Tidö. Vì vậy, cử tri có quyền kỳ vọng các chính sách của chúng tôi trở thành hiện thực, bất kể có một vài nghị sĩ độc lập đang tìm cách chiếm ghế tại nghị trường hay không. Các đạo luật quan trọng phải được ưu tiên hơn tầm ảnh hưởng của các cá nhân độc lập và hệ thống ‘pairing off’. Đó là lý do tôi đảm bảo cuộc bỏ phiếu này được thông qua.”

Đảng Xã hội Dân chủ: “Sự gian lận trắng trợn”

Đảng Xã hội Dân chủ, đảng lớn nhất trong phe đối lập và tại Quốc hội (Riksdag), đã chỉ trích dữ dội hành động này nhưng chưa đưa ra biện pháp cụ thể.

Bà Lena Hallengren, lãnh đạo nhóm nghị sĩ Đảng Xã hội Dân chủ, cho biết bà cảm thấy “quẫn trí” sau vụ việc:

“Điều này cực kỳ nghiêm trọng và phi dân chủ. Nó giống như việc gian lận khi chơi bài vậy. Họ không thể tin cậy được. Việc đánh lừa đa số tại Riksdag bằng cách vi phạm hệ thống ‘pairing off’ là minh chứng cho thấy không thể xem trọng Đảng Dân chủ Thụy Điển.”

Ông Anders Ygeman, người phát ngôn về giáo dục của đảng này, cũng gọi đây là hành vi “gian lận” và đe dọa sẽ đình chỉ thỏa thuận “pairing off” đối với SD.

Đảng Ôn hòa: Sự chia rẽ nội bộ

Đảng Ôn hòa, vốn phụ thuộc vào sự ủng hộ của SD để duy trì chính phủ, đang đưa ra những thông điệp trái chiều. Bộ trưởng Di trú Johan Forssell lên tiếng bảo vệ kết quả bỏ phiếu, chỉ trích phe đối lập vì đã đề xuất các quy tắc chuyển tiếp mà ông cho là nguy hiểm cho an ninh quốc gia.

Tuy nhiên, ông Mattias Karlsson, lãnh đạo nhóm nghị sĩ của đảng tại Quốc hội, lại bày tỏ sự lo ngại về việc mất niềm tin giữa các bên:

“Hiện tại, tôi cảm thấy hệ thống ‘pairing off’ tại Quốc hội không còn hoạt động được nữa. Việc khôi phục niềm tin giữa các đảng là cực kỳ quan trọng, nhưng hiện tại niềm tin đó đã mất sạch.”

Nguồn tin nội bộ từ tờ Expressen cho biết nhiều nghị sĩ Đảng Ôn hòa đang hết sức giận dữ, mô tả tình hình là một sự hỗn loạn và chỉ trích ban lãnh đạo đã để SD hành động thiếu kiểm soát.

Các đảng đối lập yêu cầu bỏ phiếu lại

Đảng Trung tâm, Đảng Xanh và Đảng Tả đều bày tỏ sự lo ngại về tác động lâu dài đối với nền dân chủ Thụy Điển.

• Đảng Trung tâm: Lo ngại niềm tin vào cách thức vận hành của Quốc hội sẽ bị tổn hại nghiêm trọng.
• Đảng Xanh: Bà Annika Hirvonen gọi đây là một vụ thao túng kết quả và đề xuất tổ chức bỏ phiếu lại.
• Đảng Tả: Chủ tịch đảng Nooshi Dadgostar khẳng định SD thiếu tôn trọng các quy tắc dân chủ và yêu cầu thực hiện lại cuộc bỏ phiếu.

Hiện tại, Đảng Dân chủ Cơ đốc giáo và Đảng Liberal vẫn chưa đưa ra bình luận chính thức về vụ việc này.