“Con là lý do duy nhất để tôi ở lại”: Cuộc chiến trụ lại Thụy Điển của một người cha Anh

Simon Montgomery kể về cậu con trai River của mình bằng ánh mắt tràn đầy tình yêu thương của một người lần đầu làm cha. Dù sự ra đời của River là kết quả của một mối tình chớp nhoáng đã kết thúc, Simon vẫn quyết tâm trở thành một người cha luôn hiện diện trong cuộc đời con. Anh đã từ bỏ cuộc sống tại Anh để chuyển đến Thụy Điển – nơi mẹ đứa trẻ sinh sống – để kịp có mặt khi con chào đời và gắn bó trong những năm tháng đầu đời quan trọng.

Tuy nhiên, nụ cười của người cha vụt tắt khi anh bắt đầu kể về cuộc chiến pháp lý kéo dài với chính quyền Thụy Điển từ khi con trai mới 6 tháng tuổi, chỉ để được tiếp tục ở bên cạnh con.

“Chúng tôi có thỏa thuận cùng nuôi dạy con và chia sẻ quyền nuôi con. Tôi đón cháu từ trường vào thứ Năm, ở bên cháu cả ngày thứ Bảy và thứ Hai. Thế nhưng, Tòa án Di trú Thụy Điển cho rằng nếu tôi rời đi, điều đó cũng không cản trở khả năng làm cha của tôi vì tôi có thể đến Thụy Điển theo diện miễn thị thực.”

Quyền lợi tốt nhất của đứa trẻ nằm ở đâu?

Mẹ của River là công dân Đức, không phải Thụy Điển. Do đó, River ở Thụy Điển với tư cách là công dân EU. Dù không còn là một cặp, Simon hoàn toàn tôn trọng quyết định xây dựng cuộc sống lâu dài tại đây của mẹ đứa trẻ. Điều anh khó hiểu là làm thế nào Thụy Điển – quốc gia đi đầu thế giới về quyền trẻ em – lại có thể khẳng định rằng việc trục xuất người cha của một đứa trẻ 17 tháng tuổi sẽ không gây ảnh hưởng lớn đến đứa trẻ đó.

Trong luật pháp Thụy Điển có khái niệm barnets bästa (quyền lợi tốt nhất của đứa trẻ). Simon chia sẻ:

“Tôi nghĩ đó là điều khó hiểu nhất. Mọi thứ trong luật pháp Thụy Điển đều xoay quanh barnets bästa. Và quyền lợi tốt nhất của một đứa trẻ là gì? Chắc chắn là có cả cha lẫn mẹ ở bên. Đáng tiếc là các chính sách di trú dường như đang lấn át cả điều này.”

Simon, một nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp thành công, khẳng định lý do duy nhất anh muốn ở lại quốc gia này là vì tương lai của con trai mình. Anh cảm thấy một trách nhiệm quá lớn lao trong ba năm đầu đời – giai đoạn quan trọng nhất của một đứa trẻ.

“Lòng nhân đạo ở đâu?”

Quyết định từ chối đầu tiên từ Cơ quan Di trú Thụy Điển đến vào tháng 12/2025, ngay sau khi Simon vừa chia tay mẹ của River. Anh đã phải đối mặt với một lựa chọn nghiệt ngã: về Anh thăm gia đình dịp Giáng sinh và đối mặt với nguy cơ không được quay lại Thụy Điển cho đến khi có phán quyết của tòa án, hoặc ở lại một mình.

“Tôi đã chọn ở lại vì con trai. Tôi đón Giáng sinh một mình và đã hơn một năm rồi tôi chưa được về nhà. Bà tôi đã 98 tuổi và sức khỏe đang yếu dần. Tôi rất muốn được đưa River về thăm bà.”

Tại phiên tòa phúc thẩm vào tháng 9/2026, yêu cầu của Simon tiếp tục bị bác bỏ. Tòa án lập luận rằng anh có thể duy trì “cuộc sống gia đình” bằng cách thăm con từ Anh theo diện miễn thị thực. Tòa cũng cho rằng vì River vẫn đang bú mẹ vào ban đêm và chưa ngủ lại nhà cha thường xuyên, nên vai trò chăm sóc của Simon chưa đủ mạnh để được ưu tiên hơn lợi ích của quốc gia trong việc kiểm soát nhập cư.

Một năm đầy thử thách

Simon mô tả việc sống trong nỗi sợ hãi bị chia cắt khỏi con mỗi ngày giống như một cuộc đua sức bền. Việc không có giấy tờ cư trú hợp lệ khiến anh không thể lên kế hoạch dài hạn và gặp tổn thất tài chính nặng nề. Do tính chất công việc nhiếp ảnh quốc tế nhưng không thể di chuyển, anh đã mất đi hàng chục nghìn euro thu nhập.

“Nhiều người nói đây là hệ quả của Brexit, nhưng thực tế không phải vậy. Con trai tôi là công dân EU và được bảo vệ bởi luật pháp EU. Tất cả những gì tôi yêu cầu là luật pháp hãy đặt quyền lợi của đứa trẻ vào trung tâm của mọi quyết định.”

Sự tương phản kỳ lạ

Điều khiến Simon trăn trở nhất là sự đối lập giữa lòng tốt của người dân Thụy Điển và sự cứng nhắc của hệ thống cơ quan công quyền. Anh kể về những người chủ nhà tốt bụng đã mời anh dùng fika (tiệc trà/cà phê truyền thống của Thụy Điển) khi biết anh phải đón Giáng sinh một mình, và cả những nhân viên dịch vụ gia đình đã bật khóc khi nghe câu chuyện của anh.

“Hầu hết những người tôi trò chuyện cùng đều thực sự sốc. Một nhân viên dịch vụ gia đình với 25 năm kinh nghiệm đã nói với tôi rằng đây là câu chuyện đau lòng nhất mà ông ấy từng nghe trong sự nghiệp của mình,” Simon chia sẻ. Anh quyết định công khai câu chuyện của mình với hy vọng mang lại sự minh bạch và thay đổi cho những trường hợp tương tự trong tương lai.