Quốc hội Thụy Điển sắp bỏ phiếu về dự luật bãi bỏ quyền cư trú vĩnh viễn cho người tị nạn

Dự luật mới được đề xuất tại Thụy Điển sẽ khiến những người đang cư trú theo diện tị nạn, bảo hộ bổ sung, “hoàn cảnh đặc biệt khó khăn” hoặc cư trú dài hạn (Long Term Residence – LTR) không còn đủ điều kiện để được cấp quyền cư trú vĩnh viễn.

Thay vào đó, nhóm đối tượng này sẽ chỉ được cấp giấy phép LTR với thời hạn gia hạn 5 năm một lần. Quyền cư trú vĩnh viễn sẽ chỉ còn dành riêng cho những người từng giữ giấy phép lao động, người điều hành doanh nghiệp riêng, người tự chủ về tài chính, nghiên cứu sinh tiến sĩ hoặc các nhà nghiên cứu.

Sự chỉ trích từ Hội đồng Pháp quy

Hội đồng Pháp quy (The Council on Legislation), cơ quan độc lập chuyên giám sát và cung cấp ý kiến chuyên môn về tính hợp pháp của các dự luật, đã chỉ trích gay gắt cách thức xử lý quy trình điều tra luật. Cơ quan này cho rằng thời gian tham vấn ngắn đến mức không thể chấp nhận được, đồng thời chỉ ra những thiếu sót về cả mặt đạo đức và pháp lý trong nội dung dự luật.

“Nhập cư là câu chuyện về con người, bao gồm cả người lớn và trẻ em. Một nhà nước pháp quyền đòi hỏi luật pháp phải thể hiện sự tôn trọng đối với tất cả mọi người trong biên giới quốc gia, bao gồm cả những người không phải là công dân của đất nước đó,” Hội đồng nêu trong bản đánh giá.

Hội đồng cũng chỉ trích các chỉ thị đưa ra cho chủ tịch ủy ban điều tra là quá mang tính áp đặt, làm mất đi tính nghiêm ngặt cần thiết theo Hiến pháp Thụy Điển. Báo cáo cũng nhấn mạnh rằng việc thiếu phân tích kỹ lưỡng trong quá trình lập pháp là hệ quả của giai đoạn tham vấn quá ngắn.

Phản hồi của Chính phủ

Bộ trưởng Di trú Thụy Điển Johan Forssell đã bác bỏ các khuyến nghị của Hội đồng và ngay lập tức trình dự luật lên Quốc hội mà không thay đổi bất kỳ nội dung nào. Trong một tuyên bố gửi tới hãng tin TT, ông cho rằng quan điểm cho rằng những thay đổi này thiếu tính dân chủ là điều khó hiểu.

“Trong cuộc bầu cử năm 2022, chúng tôi đã nhận được sự ủy thác của nhân dân để cắt giảm lượng người nhập cư tị nạn, nhằm tạo điều kiện tốt hơn cho việc hội nhập thành công của những người đã ở Thụy Điển. Đây chính là những gì chúng tôi đang thực hiện,” ông Forssell khẳng định.

Siết chặt các quy định về tị nạn

Dự luật cũng bao gồm các biện pháp khác nhằm thắt chặt quy tắc tị nạn của Thụy Điển xuống “mức tối thiểu theo luật pháp EU”, bao gồm:

• Hạ độ tuổi bắt buộc lấy dấu vân tay và chụp ảnh xuống còn 6 tuổi.
• Hạn chế quyền được có luật sư của người xin tị nạn.

Chính phủ Thụy Điển đã quyết định không tiếp thu các ý kiến tham vấn vốn cảnh báo rằng việc đưa những người giữ thẻ LTR vào danh sách không đủ điều kiện cư trú vĩnh viễn sẽ gây ảnh hưởng đến nhiều người nước ngoài không thuộc diện tị nạn.

Quốc hội Thụy Điển dự kiến sẽ thông qua dự luật vào chiều thứ Ba. Các quy định mới dự kiến có hiệu lực từ ngày 12/7. Một đề xuất riêng biệt khác nhằm thu hồi các quyền cư trú vĩnh viễn hiện có đối với một số nhóm đối tượng (như người tị nạn và người giữ trạng thái cư trú dài hạn) hiện đã bị tạm dừng sau khi vấp phải làn sóng chỉ trích dữ dội.