Cách thức tác động đến các quy định mới về quốc tịch Thụy Điển

Đầu tháng 2 vừa qua, chính phủ Thụy Điển đã công bố chi tiết về kế hoạch thắt chặt các quy định nhập tịch. Những thay đổi đáng chú ý bao gồm việc kéo dài thời gian cư trú bắt buộc từ 5 năm lên 8 năm, áp dụng yêu cầu về khả năng tự chủ tài chính và tăng gần gấp đôi lệ phí nộp đơn từ 1.500 kronor lên 2.900 kronor.

Đáng chú ý, chính phủ xác nhận sẽ không có giai đoạn chuyển tiếp cho những người đã nộp đơn. Điều này đồng nghĩa với việc các hồ sơ đang chờ xử lý tính đến ngày 6/6 sẽ bị xem xét dựa trên các quy định mới khắt khe hơn.

Trước những thay đổi này, nhiều người dân đã đặt câu hỏi về cách thức bày tỏ quan điểm hoặc tác động đến lộ trình lập pháp. Dưới đây là các phương thức chính thống để tác động đến quyết định chính trị tại Thụy Điển.

1. Liên hệ với các chính trị gia

Hệ thống chính trị Thụy Điển không vận hành theo cơ chế đại diện khu vực bầu cử hẹp như một số quốc gia khác. Thay vì liên hệ với nghị sĩ tại địa phương cư trú, cách hiệu quả nhất là tiếp cận các nghị sĩ thuộc ủy ban chuyên trách vấn đề bạn quan tâm.

Trong trường hợp này, đó là các thành viên thuộc Socialförsäkringsutskottet (Ủy ban Bảo hiểm Xã hội) – cơ quan chịu trách nhiệm về các vấn đề di trú. Quốc hội Thụy Điển có 15 ủy ban, mỗi ủy ban hiện có 17 thành viên đại diện cho tất cả 8 đảng trong quốc hội.

• Bạn có thể tìm danh sách thành viên, đảng phái và email liên hệ trên trang web của Ủy ban.
• Ordförande là chủ tịch, vice ordförande là phó chủ tịch và các thành viên khác được gọi là ledamot.
• Nên gửi thư cho nhiều thành viên từ các đảng phái khác nhau để có cái nhìn đa chiều.

Lưu ý: Người Thụy Điển có phong cách giao tiếp điềm tĩnh. Khi viết thư, bạn nên nhờ người bản xứ kiểm tra ngôn từ để đảm bảo sự chuyên nghiệp, tránh sử dụng ngôn ngữ quá cảm xúc hoặc giận dữ vì có thể gây tác dụng ngược.

2. Viết hoặc ký tên vào đơn kiến nghị (namninsamling)

Trong tiếng Thụy Điển, hình thức này gọi là namninsamling. Đây là cách tập hợp chữ ký của những người cùng chung quan điểm về một vấn đề và đề xuất giải pháp cụ thể.

Khi soạn thảo kiến nghị, bạn cần tập trung vào các khía cạnh cụ thể mà bạn phản đối, ví dụ như việc thiếu quy tắc chuyển tiếp hoặc yêu cầu tự chủ tài chính. Hãy đưa ra những lý lẽ rõ ràng và ví dụ cụ thể về tác động tiêu cực của luật mới đối với xã hội Thụy Điển.

Hiện tại, đã có các sáng kiến như Fair Transition Sweden đang vận động hành lang để chính phủ áp dụng các quy tắc chuyển tiếp cho những người đã nộp đơn.

3. Phản hồi trong giai đoạn tham vấn (remiss)

Mọi dự luật tại Thụy Điển đều phải trải qua giai đoạn remiss (tham vấn). Tại đây, các cơ quan chính phủ, tổ chức liên quan và cộng đồng có thể đóng góp ý kiến phản biện.

Dự luật quốc tịch mới, mang mã số chính thức là SOU 2025:1 Skärpta krav för svenskt medborgarskap, dù đã qua giai đoạn tham vấn chính thức, nhưng quy trình này vẫn luôn quan trọng cho các luật khác trong tương lai. Các ý kiến đóng góp sẽ được lưu giữ trong hồ sơ underlag (cơ sở ra quyết định) của bộ chuyên trách.

Bạn cũng có thể liên hệ với các tổ chức được mời tham vấn như Cơ quan Di trú (Migrationsverket), Tòa án Di trú, hoặc các tổ chức nhân quyền để chia sẻ góc nhìn của mình, khuyến khích họ đưa những quan ngại đó vào văn bản phản hồi chính thức.

4. Tổ chức biểu tình

Quyền biểu tình được bảo vệ bởi Hiến pháp Thụy Điển. Tuy nhiên, nếu bạn dự định tổ chức một cuộc tụ tập công khai, bạn cần tuân thủ các quy định pháp lý:

• Phải xin giấy phép từ cảnh sát Thụy Điển cho một “cuộc tụ họp công khai”.
• Cần cung cấp thông tin chi tiết về địa điểm, sơ đồ, ước tính số lượng người tham gia và kế hoạch an toàn.
• Lệ phí nộp đơn xin phép là 320 kronor.

Việc thực hiện các hành động trực tiếp và có tổ chức sẽ giúp thông điệp của cộng đồng người nước ngoài được lắng nghe rõ ràng hơn trong quá trình điều chỉnh chính sách của Thụy Điển.