Thỏa thuận kín về khủng hoảng bỏ phiếu tại Quốc hội Thụy Điển đổ vỡ

Cuộc đàm phán nhằm cứu vãn hệ thống bỏ phiếu bù tại Quốc hội Thụy Điển đã chính thức thất bại, đẩy cơ quan lập pháp nước này vào tình thế bế tắc kéo dài và buộc các nghị sĩ phải có mặt đầy đủ trong mọi phiên biểu quyết.

Khủng hoảng bắt đầu từ cuối tháng 4, trong cuộc bỏ phiếu về quy định chuyển tiếp cho luật quốc tịch mới. Đảng Dân chủ Thụy Điển đã bất ngờ cử hai nghị sĩ đi bỏ phiếu dù trước đó đã đồng ý rút lại để cân bằng quân số. Hành động này khiến đề xuất bị bác bỏ chỉ với cách biệt một phiếu, đồng thời phá vỡ hệ thống kvittning – một cơ chế lâu đời của Thụy Điển cho phép các bên thỏa thuận rút bớt số lượng nghị sĩ tham gia bỏ phiếu để bù đắp cho sự vắng mặt của phe đối diện.

Kể từ sau vụ việc gây tranh cãi này, toàn bộ 349 nghị sĩ đều phải có mặt trực tiếp tại Quốc hội để phiếu bầu được tính, ngay cả khi họ đang bị ốm hoặc bận công tác biệt phái.

Nỗ lực đàm phán trong bóng tối

Sau những chỉ trích gay gắt, Đảng Ôn hòa và Đảng Xã hội Dân chủ, với tư cách là đại diện cho hai khối chính trị, đã tiến hành các cuộc thảo luận kín. Theo nguồn tin từ thông tấn xã Thụy Điển TT, Đảng Ôn hòa đã đưa ra một bản dự thảo thỏa thuận mà Đảng Xã hội Dân chủ đánh giá là khả thi sau một vài điều chỉnh nhỏ.

Các điều khoản chính của dự thảo bao gồm:

• Mỗi bên sẽ được phân bổ 10 ghế cân bằng, do Đảng Ôn hòa và Đảng Xã hội Dân chủ chịu trách nhiệm điều phối.
• Các nghị sĩ độc lập không nằm trong hệ thống này.
• Bất kỳ hành vi vi phạm thỏa thuận nào sẽ dẫn đến hình phạt là phải tổ chức bỏ phiếu lại.
• Thỏa thuận dự kiến áp dụng từ phiên bỏ phiếu ngày 8/6 vừa qua, liên quan đến đề xuất hạ độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự xuống 13 đối với các tội danh nghiêm trọng.

Nguyên nhân sụp đổ và tương lai ảm đạm

Phe chính phủ lo ngại rằng nếu không có cơ chế kvittning, một vài nghị sĩ Đảng Tự do có thể phản đối đề xuất về độ tuổi hình sự, gây rủi ro cho liên minh cầm quyền. Tuy nhiên, phe đối lập lại yêu cầu cấm áp dụng bỏ phiếu bù trong phiên họp này, buộc tất cả thành viên phải có mặt, gây khó khăn cho phe Tidö.

Một nguồn tin nội bộ phe Tidö chia sẻ với TT:

“Chúng tôi đã sẵn sàng, nhưng rồi họ lại đưa ra yêu cầu vào phút chót. Họ không thể ký kết vì Đảng Tả đòi hỏi lệnh cấm bỏ phiếu bù cho ngày thứ Hai. Tôi nhận thấy họ đang nói thay cho toàn bộ phe đối lập.”

Thỏa thuận chính thức đổ vỡ và hiện không có thêm cuộc gặp nào được lên lịch giữa hai bên. Hệ thống bỏ phiếu bù nhiều khả năng sẽ bị đình trệ ít nhất là cho đến kỳ bầu cử tiếp theo.

“Đảng rơi vào thế đối lập thường sẽ ít mặn mà hơn trong việc tìm kiếm thỏa thuận. Đánh giá của tôi là chúng ta có thể sẽ thiếu vắng hệ thống kvittning trong suốt nhiệm kỳ tới, hoặc ít nhất là một nửa nhiệm kỳ,” nguồn tin phe Tidö nhận định.