Thụy Điển đề xuất nâng độ tuổi cư trú diện phụ thuộc lên 21 nhằm chấm dứt tình trạng trục xuất thanh niên

Chính phủ Thụy Điển vừa đưa ra đề xuất nâng độ tuổi thanh niên có thể nhận giấy phép cư trú theo diện phụ thuộc cha mẹ từ 18 lên 21 tuổi. Quy định mới này sẽ bao quát cả những người trẻ trong độ tuổi trên đã rời gia đình để đi làm hoặc đi học, những người từng bị từ chối cấp phép và có lệnh trục xuất, hoặc thậm chí là những người đã rời khỏi Thụy Điển.

Phát biểu tại buổi họp báo chiều thứ Hai, Bộ trưởng Di trú Johan Forssell khẳng định:

“Chúng ta đang thực hiện một bước tiến quan trọng. Tôi cảm thấy rất tích cực khi có thể trình bày giải pháp này; đây là một ngày tốt đẹp đối với Thụy Điển. Những người trẻ đã nỗ lực làm mọi thứ đúng đắn xứng đáng có cơ hội để làm việc, học tập và trở thành một phần của đất nước và cộng đồng tuyệt vời của chúng ta.”

Vấn đề “trục xuất thanh thiếu niên” gây nhức nhối dư luận Thụy Điển từ năm 2022, ảnh hưởng trực tiếp đến những người trẻ đang sinh sống tại đây có cha mẹ có quyền cư trú hợp pháp, nhưng bản thân họ lại không đáp ứng đủ các yêu cầu để được cấp giấy phép cư trú riêng.

Theo quy định hiện hành, khi đủ 18 tuổi, họ không còn được coi là người phụ thuộc. Hoặc nếu cha mẹ chuyển từ giấy phép lao động (vốn cho phép người phụ thuộc đến 21 tuổi) sang một loại hình cư trú khác, những thanh niên này sẽ đối mặt với nguy cơ bị trục xuất. Vào tháng 3, các đảng trong khối Tidö — bao gồm ba đảng chính phủ và đảng Dân chủ Thụy Điển — đã thông báo thay đổi lập trường và cam kết đưa ra dự luật giải quyết vấn đề này sau khi nhiều trường hợp thương tâm được truyền thông phản ánh đậm nét.

Mở rộng quyền lợi cho người cư trú diện phụ thuộc

Các thay đổi này sẽ được đưa vào luật mới về thắt chặt yêu cầu đoàn tụ gia đình, dự kiến trình Hội đồng Pháp quy (Council on Legislation) trong vài ngày tới. Giải pháp này được đánh giá là hào phóng hơn so với những đề xuất ban đầu của Thủ tướng Ulf Kristersson hồi tháng 3.

Theo ông Ludvig Aspling, người phát ngôn về di trú của đảng Dân chủ Thụy Điển, việc nâng độ tuổi phụ thuộc sẽ áp dụng cho tất cả thanh niên từ 18 đến 21 tuổi đến Thụy Điển theo diện phụ thuộc, bất kể mức độ phụ thuộc thực tế vào cha mẹ như thế nào.

“Sẽ không có thêm yêu cầu bổ sung nào. Chỉ cần dưới 21 tuổi, bạn sẽ được cấp giấy phép cư trú. Điều này đồng nghĩa với việc bạn có thể học tập hoặc làm việc ở một nơi khác mà vẫn giữ được giấy phép cư trú, thay vì bắt buộc phải có mối quan hệ phụ thuộc trực tiếp với cha mẹ như hiện nay,” ông Aspling cho biết.

Những thay đổi cốt lõi trong Luật Người nước ngoài (Aliens Act):

• Nộp đơn tại chỗ: Những người trẻ đã bị từ chối cấp phép và có lệnh trục xuất có thể nộp đơn xin cư trú diện phụ thuộc ngay tại Thụy Điển mà không cần phải rời khỏi đất nước.
• Cơ hội cho người đã bị trục xuất: Thanh niên từ 18 đến 21 tuổi đã bị trục xuất và đang ở nước ngoài vẫn có thể nộp đơn xin giấy phép cư trú diện phụ thuộc từ xa.
• Hỗ trợ nhóm quá 21 tuổi: Đối với những người đã quá 21 tuổi và từng bị từ chối cấp phép sau khi đủ 18 tuổi, chính phủ kế hoạch đổi luật để những ai từng có giấy phép cư trú diện phụ thuộc trong vòng 3 năm gần nhất có thể nộp đơn theo các diện khác (như đi làm hoặc đi học) mà không cần rời Thụy Điển.

Chính phủ Thụy Điển cũng cho biết sẽ triển khai một cuộc điều tra cấp tốc để xem xét cách thức cho phép những người được cấp phép diện phụ thuộc theo luật mới có thể chuyển đổi sang diện lao động hoặc học tập sau này mà không cần xuất cảnh. Ngoài ra, cuộc điều tra cũng sẽ xem xét quyền lợi tương tự cho những người đang cư trú theo luật thay đổi lộ trình (track change law).

Dự kiến, các quy định mới này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1 tháng 10 năm nay.